Authenticiteit
Celstraf voor aanbieder 1.000 valse Anton Heyboer etsen
Versturen
Email
Deel dit artikel
Printen
06 mei 2014
 

Een 72-jarige man is op 6 mei 2014 door de rechtbank Amsterdam veroordeeld tot een gevangenisstraf van twaalf maanden, waarvan zes maanden voorwaardelijk, in verband met de verkoop door hem van meer dan 1.000 valse werken (zogenaamd) van Anton Heyboer. Hij had de werken in een periode van zeven jaar verkocht aan de Anton Heyboer Winkel te Amsterdam. Hij wist dat het ging om valse werken (etsen) en verkocht de werken als daterend uit Heyboers “Haarlemse periode” (1952-1960). Hij wilde blijkbaar gewichtig overkomen en noemde zich professor. Ook hing hij een onjuist verhaal op over de herkomst van de etsen. 

De rechtbank oordeelde op basis van een onderzoek van het Nederlands Forensisch Instituut (NFI) te Den Haag dat de werken een valse signatuur droegen (waarmee de rechtbank er vanuit ging dat de etsen zelf ook vals waren). De rechtbank oordeelde dat het door het NFI uitgevoerde onderzoek voldeed aan de kwaliteitscriteria en mocht dienen als bewijs. Het NFI had de signaturen op een klein aantal etsen vergeleken met de signaturen van andere (vroege) werken van Heyboer uit het Stedelijk Museum en de Anton Heyboer Winkel zelf. Conclusie was dat de signaturen op de “verdachte werken” zodanig verschilden van de signaturen op de authentieke werken dat het waarschijnlijker was dat ze door een ander persoon dan Anton Heyboer waren geplaatst. Bij een van de etsen was bovendien papier en samenstelling afwijkend.

De rechtbank oordeelde dat het NFI een systeem van kwaliteitsborging hanteert. De wijze van werken is officieel erkend en onderzoekers van het NFI worden jaarlijks op hun kennis getoetst, zo overwoog de rechtbank. Bovendien werd het verrichte onderzoek ook nog eens door een tweede onderzoeker zelfstandig overgedaan zonder de bevindingen van de eerste onderzoeker. Er is naar het oordeel van de rechtbank dus geen reden tot twijfel. De rapporten geven aan welke methode is gebruikt. Van een onaanvaardbare “sturing” van de uitkomst van het rapport is geen sprake. 

De rechter komt vervolgens tot het oordeel dat de werken vals zijn (ook de niet onderzochte werken, omdat ze allemaal op dezelfde manier en onder het mom van hetzelfde verzonnen verhaal zijn verkocht door de verdachte). De straf die de rechtbank oplegt is onder meer ingegeven door het feit dat de rechtbank van oordeel is dat hij door zijn handelen inbreuk heeft gemaakt op de integriteit van de kunsthandel. Hij moest zich ervan bewust zijn geweest dat de werken aan het grote publiek zouden worden doorverkocht en desondanks ging hij uit winstbejag door met verkoop van valse werken. 

 

Commentaar Oostwaard Advocaten

Deze uitspraak is interessant in die zin dat de rechtbank de integriteit van de kunsthandel zodanig van belang acht dat dit in de strafmaat doorklinkt. De niet-deskundige particulier moet - terecht - met vertrouwen kunst kunnen kopen. Ofschoon de rechtbank veel aandacht geeft aan de betrouwbaarheid van de onderzoeker en de kwaliteitscriteria die worden toegepast, had de rechtbank de zaak wellicht nog sluitender kunnen krijgen indien zij de etsen zelf nog technisch verder had laten onderzoeken en had laten vergelijken met werken van Anton Heyboer waarvan onomstotelijk vaststaat dat zij authentiek zijn. De rechtbank trekt wel wat snel de conclusie dat de etsen zelf ook vals zijn, nu zij een valse signatuur dragen. De zaak zal wellicht nog wel een vervolg in hoger beroep krijgen van de kant van de verdachte.  

Link naar de uitspraak

 

INFORMATIE
Deze bijdrage is onderzocht, geschreven, en gepubliceerd voor de Kunst en Recht weblog van Oostwaard Advocaten via oostwaard.com/kunstrecht. Het auteursrecht op deze bijdrage berust bij Oostwaard Advocaten. Het is niet toegestaan deze bijdrage (al dan niet in bewerkte vorm) te verveelvoudigen en/of openbaar te maken. CONTACT:www.oostwaard.com

View this site in English